Centri Sociali in Napoli, wanneer burgers het heft in eigen hand nemen

Naast ongelofelijk lekkere pizza’s heeft Napels heel veel andere zaken te bieden. Met een beruchte historie vanwege onder andere de maffia en de vuilniscrisis, is de stad een grote inhaalslag aan het maken. Verschillende groepen burgers hebben het heft in eigen handen genomen en zijn zelf met initiatieven gekomen voor een beter bestaan voor de bewoners van Napels. Deze initiatieven lopen uiteen van hulp bieden bij het vinden van een veilig onderkomen, gratis muzieklessen geven of gratis medische hulp verschaffen. Voor mijn master Politieke Geografie deed ik onderzoek naar Centri Sociali in Napels. Samen met studiegenoten sprak ik met vrijwilligers die betrokken zijn bij de centra.

Centri Sociali
Deze verschillende initiatieven vallen onder ‘Social Centres’, oftewel sociale centra. Deze zijn verspreid over de stad in verschillende buurten. De overgrote meerderheid van deze centra is gevestigd in leegstaande overheidsgebouwen. Denk hierbij aan leegstaande gevangenissen, scholen of kloosters. Het idee erachter is dat deze gebouwen weer terug gegeven moeten worden aan de burgers. Aangezien het overheidsgebouwen zijn, zijn ze indirect altijd van de burgers geweest. De gebouwen worden gekraakt, soms met en soms zonder geweld. In de afgelopen jaren heeft de gemeente van Napels een aantal van deze gekraakte gebouwen gelegaliseerd. Zij doen dit bewust om de initiatieven een hart onder de riem te steken en om te laten zien dat ze aan de kant van de burgers staan, iets wat voorheen niet altijd zo is geweest.

img_2174.jpg

Vrijwilligers
Niet-hiërarchisch, iedereen doet alles en iedereen is welkom. Dat zijn de aspecten waar de centra voor staan en hoe ze georganiseerd zijn. ‘Dit is de manier waarop wij ook zouden willen dat de samenleving georganiseerd is,’ is een veel gehoorde opmerking. Een aantal centra houden zich bijvoorbeeld ook bezig met de opvang van vluchtelingen of helpen in het vinden van een huis voor zigeuners in Napels. Zij laten zien dat ze opkomen voor burgers en willen helpen waar ze kunnen. Iedereen doet wat hij of zij kan. Alle centra draaien op vrijwilligers.

Tijdens gesprekken met vrijwilligers kwam bijvoorbeeld naar voren dat er artsen zijn die overdag in een ziekenhuis werken en ’s avonds op vrijwillige basis gratis medische service verlenen aan bewoners. Hetzelfde geldt voor de andere activiteiten die plaatsvinden in de centra. Deze worden veelal georganiseerd door vrijwilligers die overdag een andere baan hebben. Het geld voor het draaiend houden van de centra komt in sommige gevallen binnen via het organiseren van feesten. Bijvoorbeeld Zero81 is een centrum dat gevestigd is vlakbij de universiteit. Zij organiseren eens in de zoveel tijd een feest waaraan bezoekers een vrijwillige bijdrage kunnen geven. Deze opbrengsten, samen met verkochte drank, leveren genoeg geld op het centrum in stand te houden.

Politiek vs Activiteiten
Er lijkt een tweedeling te zijn tussen de politieke kant en de ‘activiteiten’ kant van de centra. Een aantal initiatieven kiest er heel duidelijk voor om buiten de politiek te blijven en alleen maar te focussen op de activiteiten die georganiseerd worden, zoals de verschillende muzieklessen of gratis services. Aan de andere kant zijn er ook centra die zich heel bewust wel mengen in de politiek en op lokaal of nationaal niveau een partij starten. Bijvoorbeeld Ex-OPG is één van de centra die zich heel bewust mengt in de politiek. Zij zeggen zelf dat ze een gat opvullen in de linkerkant van het politieke spectrum omdat daar nu weinig tot geen echt linkse politieke partij is.

 

In sommige gevallen wordt er intensief samengewerkt tussen de centra. Zo is er bijvoorbeeld een netwerk, genaamd NDO, dat samenwerkt om leegstaande gebouwen te kraken puur en alleen voor wonen. Dit netwerk neemt de plek in van sociale huur, iets wat niet tot nauwelijks aanwezig is in de stad. Er worden lijsten aangelegd met mensen die een huis zoeken. Vervolgens wordt er rondgekeken naar leegstaande gebouwen en of deze gekraakt kunnen worden voor het verschaffen van huizen. Dit loopt soms op tot zo’n zestig mensen die samen in een leegstaand pand kunnen gaan wonen.

Passie
De centra passen hun activiteiten met name aan op de omgeving waarin zij zitten. Een vrijwilliger van Scugnizzo Liberato vertelde bijvoorbeeld: ‘Hier in de buurt zijn heel weinig openbare pleinen. Napolitanen leven graag buiten, dus wij functioneren als het ware als zo’n plein.’

Wat vooral opvalt is de passie die de vrijwilligers hebben voor wat ze doen. Zij zien het als noodzakelijk wat ze doen en hopen hun steentje bij te dragen aan het welzijn van de burgers. ‘Politici krijgen heel veel betaald en zitten in de mooiste gebouwen van de stad, wij doen dit gratis en krijgen er niets voor terug,’ vertelde een van de vrijwilligers.


Ben jij al #GEOGRAAF? Voor slechts 15 euro word je een jaar lang abonnee en help je het platform uit te breiden. Je krijgt er onder andere exclusieve interviews en een katoenen tas voor terug. Meer info vind je hier.


 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s