Openbaar vervoer in Ghana in kaart brengen: ‘Een enorm netwerk, zónder dienstregeling’

Dat je met een gezonde dosis brutaliteit en enthousiasme een heel eind kan komen bewijst Younes (23) tijdens zijn uitwisseling in Accra, Ghana. Wat begon als een semester studeren in het buitenland ontaarde al snel in een samenwerkingsverband met een instituut om het OV-netwerk in kaart te brengen en de bijbehorende ontwikkeling van een app. 

Het verhaal van Younes is een voorbeeld van de onbegrensde mogelijkheden in opkomende West-Afrikaanse economieën. ‘Ghana is een stabiel en veilig land waar de economie nog erg groen is. Doordat ik al wat ervaring had met West-Afrikaanse landen wist ik min of meer wat me te wachten stond en dat sterkte mij in mijn keuze voor de uitwisseling.’

Enkele reis
Younes is inmiddels net klaar met zijn uitwisseling van vijf maanden aan de University of Ghana (UG). Al voordat hij naar Afrika vertrok had hij de intentie om meer te doen dan alleen studeren. ‘Ik zag deze uitwisseling min of meer als onderdeel van een tussenjaar. Ik wilde naast het volgen van vakken heel graag ervaring opdoen in het werkveld en hiervoor bijvoorbeeld een stage zoeken. Daarom heb ik ook een enkele reis in plaats van een retour geboekt. Ik gun mezelf echt de tijd om te zien waar ik uitkom in plaats van dat ik alles van te voren plan.’

‘Al snel kwam ik er achter dat er genoeg ruimte was in mijn programma voor extracurriculaire activiteiten. Het studieniveau is immers veel lager dan in Nederland. Daarom ben ik vrijwel meteen op zoek gegaan naar een project dat ik voor een bedrijf kon uitvoeren. Het liefst wilde ik een opdracht die te maken had met OV-lijnen en logistiek. Hier heb ik altijd al een sterke fascinatie voor gehad. Als ik in een stad ben check ik altijd meteen hoe het OV-netwerk er uitziet en in Amsterdam weet ik vrijwel alle lijnen en haltes uit mijn hoofd. Vrienden zeggen wel eens gekscherend dat als ze hun reis niet kunnen googlen, dat ik waarschijnlijk wél weet waar ze in- of uit moeten stappen.’

GO-TroTro
’90 procent van het openbaar vervoer loopt namelijk via de zogenaamde “trotro-busjes”. Dit zijn gewone personenbusjes die fungeren als lijnbussen.’

Informeel
Het OV-netwerk in Accra is volgens Younes grotendeels informeel georganiseerd en daardoor nogal onoverzichtelijk. ’90 procent van het openbaar vervoer loopt namelijk via de zogenaamde “trotro-busjes”. Dit zijn gewone personenbusjes die fungeren als lijnbussen. Ze zijn herkenbaar aan de bonte kleuren, maar ook doordat ze altijd stampvol zitten. Ondanks dat er geen dienstregeling bestaat beslaan deze busjes wel vrijwel alle mogelijke verbindingen. De busjes worden beheerd door unions en bemand door een chauffeur en een zogenaamde “made”. Dit is in feite een soort conducteur die continu roept naar welke bestemming het busje gaat. Toch zijn er een aantal beperkingen aan dit systeem. Als je bijvoorbeeld niet naar de halte wil die wordt omgeroepen, maar bijvoorbeeld ergens moet overstappen, weet je al snel niet meer welk busje je moet hebben. Het ontbreekt dus vooral aan de juiste reisinfo en daar zag ik een gat in de markt.’

workfile.jpg
Werk in uitvoering. Younes brengt op deze manier de OV-verbindingen in kaart.

App-challenge
Tijdens het zoeken naar mogelijkheden om meer met het OV-netwerk in Accra te doen stuitte Younes op een dataset van een Canadese universiteit. ‘Deze data was verzameld in het kader van een ontwikkelingsprogramma. Er was een app-challenge uitgeschreven om mensen uit te dagen data te koppelen aan een app, maar dit was nog door niemand opgepakt. Daarom heb ik contact opgenomen met deze universiteit en mijn plannen om een reisinformatie-app te ontwikkelen aan hun voorgelegd. Zij waren gelukkig meteen enthousiast en gaven mij de beschikking over hun data. Met een gedegen plan en de dataset op zak stapte Younes af op een geografisch instituut waar geo-informatie werd verwerkt tot producten voor eindgebruikers. Het bleek niet moeilijk om hen overtuigd te krijgen. ‘Toen ik mijn idee pitchte bij mijn huidige baas zag hij er meteen brood in en wilde hij mij de ruimte bieden aan de slag te gaan. We hebben vervolgens een joint-venture opgericht. Ik leid het project en lever de dataset, zij leveren de ondersteuning in de vorm van mankracht en faciliteiten.

Ruwe GIS-data
Het doel is volgens Younes om een app te ontwikkelen die zo toegankelijk mogelijk is. ‘In Ghana wordt niet of nauwelijks gebruik gemaakt van smartphones, maar ze zijn wel in rap tempo in opkomst. Toch zijn foolproof en een simpel design vooralsnog de sleutelwoorden tot succes. Momenteel zitten we met de app nog in de codeerfase. Dat betekent dat de data nog aan de app gekoppeld moeten worden. Het kostte namelijk redelijk veel tijd om de ruwe GIS-data die gemaakt was door de Canadese universiteit te verwerken. Sommige stops die in de dataset zaten klopten niet en anderen werden zo weinig bereden of lagen zo ver weg dat ze niets toevoegde aan de reisinformatie. Ik heb uiteindelijk ongeveer 25% van de data er uit gefilterd. Hiermee is de dataset momenteel solide en betrouwbaar. Het idee is om de app eerst te laten testen door mensen uit mijn eigen netwerk. Als de buitenlandse community die gewend is veel met hun smartphone te doen de app gaat gebruiken komt de lokale bevolking hier vanzelf achteraan.’

Detailroutes-page-001.jpg
Deze kaart is een weergave van twee individuele lijnen en bijbehorende stops in ArcGIS.

Onbenutte potentie
Het leven in Ghana bevalt Younes tot nu toe erg goed. ‘Het grootste verschil met Nederland is dat daar afspraken heilig zijn. Als je die niet nakomt word je al snel niet meer serieus genomen. Daarnaast zijn wij ook enorm goed in plannen. Met het werk wat ik nu doe merk ik weer hoe belangrijk dat eigenlijk is. In Ghana ontbreekt het nog vaak aan structuur en coördinatie. Vooral op directieniveau doen zich vaak organisatorische problemen voor. Dit maakt dat processen enorm inefficiënt zijn naar Nederlandse maatstaven. Toch maakt deze ongeorganiseerde economie ook wel dat er hier nog enorm veel mogelijkheden zijn. Het land heeft enorm veel onbenutte potentie.’ Voor het vervolg van zijn studie in Nederland heeft Younes al een logische stap in gedachte. ‘Ik wil graag de masteropleiding Logistiek en Transport volgen aan de TU Delft, maar wanneer is nog de vraag. Eerst moet de app helemaal af zijn. Pas dan kan ik met een gerust hart terugkeren. Younes sluit het interview af met de mededeling dat hij zijn vriendin van het vliegveld moet halen. ‘Zij komt in principe voor drie weken over, maar ik moet haar nog vertellen dat ik van plan ben hier voorlopig nog te blijven. Misschien moet ik haar maar vragen of ze haar terugvlucht kan omboeken.’


Ben jij al #GEOGRAAF? Met dit abonnement krijg je een aantal extra diensten en een speciaal voor ons ontworpen katoenen tas voor slechts 1 euro per maand. Meer info vind je hier.


Younes studeert sinds 2013 Sociale Geografie en Planologie aan de Universiteit van Amsterdam. Tussen februari en juni 2017 studeerde hij vijf maanden aan de University of Ghana. Heb jij een vraag voor Younes? Vraag zijn contactgegevens via onderstaand formulier aan. 

 

 

 

3 Comments

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s