Onderwijs in Myanmar: Gebrek aan erkenning van etnische talen en culturen

Myanmar opent steeds meer voor de rest van de wereld. Dit betekent dat het land na jaren van militaire dictatuur nu wordt opgenomen in de wereldeconomie. Om mee te kunnen draaien binnen dit systeem moet onder andere het onderwijssysteem worden vernieuwd. Sinds 2011 zijn een nieuwe grondwet, onderwijswet en strategisch vijfjarenplan ingevoerd. Mijn onderzoek richt zich op hoe deze hervormingen plaats maken voor de invoering van meertalig moedertaal onderwijs.

Er zijn in Myanmar ongeveer 135 erkende etniciteiten en er worden meer dan 100 verschillende talen gesproken. Staatsonderwijs is echter in het Birmees, wat betekent dat een groot deel van de leerlingen het onderwijs met een achterstand begint. Ruim 65 procent van de bevolking is Bamar (die als moedertaal Birmees spreken), terwijl 35 procent tot een andere etniciteit behoort. Vanuit een mensenrechtelijk perspectief hebben deze mensen recht op erkenning van hun taal.

P1190670

Zelfvertrouwen
Zoals het er nu voor staat starten leerlingen in een ‘onderdompelingsmodel’. In dit onderwijsmodel verdrinken de leerlingen in de nieuwe taal. Het kan tot drie jaar duren voordat leerlingen wiens moedertaal niet Birmees is het alfabet leren. Dit betekent dat leerlingen vanaf dag één meer moeite hebben met het begrijpen van de les. Dit heeft een aantal gevolgen. Ten eerste is het funest voor het zelfvertrouwen van leerlingen. Het niet begrijpen van de taal, met als gevolg het niet begrijpen van de stof, kan leerlingen het gevoel geven dat ze dom zijn. Dit gevoel wordt in Myanmar versterkt doordat het niet snappen of begrijpen van de docent niet wordt getolereerd en de leerlingen in de klas hier zowel fysiek als mentaal voor gestraft kan worden. Naast het zelfvertrouwen wordt ook de identiteit van de leerling aangetast. De overheid beschrijft het curriculum als alle kennis die een student nodig heeft om een productieve burger in Myanmar te zijn. Met andere woorden, alle kennis die niet binnen het curriculum valt is onbelangrijk. Doordat etnische talen en culturen op geen enkele manier gerepresenteerd zijn in het curriculum wordt de identiteit van de etnische studenten niet erkend. Daarnaast leidt het er veelal toe dat de leerlingen nooit leren hun eigen taal te lezen en schrijven. Dit gebrek aan erkenning van etnische talen en culturen is één van de drijfveren voor het conflict tussen de Birmese overheid en etnische groeperingen in het land.

Eenheid
Er is veel onderzoek gedaan naar de invloed van taal in onderwijs. Het is algemeen aangenomen dat het leren in een moedertaal leerlingen positief beïnvloedt. Het helpt niet alleen met het zelfvertrouwen en de identiteit, maar zorgt er ook voor dat leerlingen makkelijker een nieuwe taal kunnen leren. Dit komt doordat wanneer een leerling naast spreekvaardig, ook vaardig is in lezen en schrijven de leerling een beter begrip heeft van de taal. Dit begrip is vervolgens ook toepasbaar bij het leren van een nieuwe taal. Een reden van de Birmese overheid voor het behouden van Birmees als het medium van instructie is dat taal het land en de bevolking verenigt. Ondanks dat taal belangrijk kan zijn voor de eenheid van een land, hoeft een gemeenschappelijke taal geen garantie te zijn voor eenheid. Het is bijna ironisch dat het vasthouden aan dit systeem averechts werkt tegen wat de overheid probeert te bewerkstelligen. Dat terwijl in theorie moedertaalonderwijs er uiteindelijk toe zou kunnen leiden dat etnische leerlingen zich erkend voelen en tegelijkertijd Birmees leren.

P1190681

Alternatief onderwijssysteem
De nieuwe plannen van de overheid benoemen het belang van de moedertaal met enige mate. Het probleem is echter dat taal nog niet een issue op zichzelf is, maar in enkele secties een kleine rol speelt. De verwoording rondom de plannen voor verandering van taal is vaag en open voor interpretatie. Zo is het vanaf nu toegestaan om etnische talen te gebruiken als ‘klastaal’, maar wat daarmee wordt bedoeld is niet duidelijk. Het curriculum zelf blijft problematisch aangezien de taal en cultuur die daarin staan nog steeds enkel Bamar zijn. Er is 10 procent ruimte voor lokaal curriculum, maar hoe dat precies moet worden ingevuld, vertelt het beleid niet. Wel is toegestaan in sommige scholen om voor en na lestijd etnische talen te doceren. Praktisch gezien geeft dit problemen, zeker in rurale gebieden, aangezien de schooltijden hierdoor langer worden. Het is dan ook maar de vraag of deze langere schooltijden de leerlingen goed zal doen. Andere opties voor etnische leerlingen zijn te vinden in het alternatieve onderwijs. Zo geven sommige monistische scholen of kerken taalles tijdens de zomervakantie. Een andere optie is onderwijs volgen bij één van de etnische onderwijsdepartementen. Vrijwel iedere staat in Myanmar heeft een alternatief onderwijssysteem dat in handen is van rebellengroeperingen. Hier worden leerlingen in hun eigen taal onderwezen. Daarnaast hebben deze scholen vaak ook een ander systeem en methodologie. In overheidsscholen is het onderwijs docentgestuurd en moeten leerlingen hele boeken uit hun hoofd leren. Leerlingen leren niet om kritisch na te denken en begrijpen de stof die ze moeten memoriseren niet. In het alternatieve onderwijs is hier wel ruimte voor. Ondanks dat deze scholen vaak beter onderwijs bieden dan overheidsscholen is dit niet ideaal voor leerlingen. Veel van deze scholen bevinden zich in conflictgebieden of in buurland Thailand. Daarnaast hebben veel van deze scholen moeite met financiering en worden de diploma’s niet erkend binnen Myanmar.

p1200066.jpg

Hervormen
Op dit moment lijkt het erop dat de situatie rondom taal niet gaat veranderen in de komende jaren. Ondanks dat de plannen enige aandacht hieraan besteden mist er een concreet plan en dedicatie van het ministerie van onderwijs. Het is daarom ook belangrijk dat de komende vijf jaar worden gebruikt om het land voor te bereiden op grotere veranderingen. Nu is het de tijd om meer scholen te bouwen, materialen te verzorgen, leraren op te leiden en het curriculum te hervormen. Dit is echter geen statisch proces, maar een politiek spel waarin de belangen van verschillende partijen samenkomen en contrasteren. Organisaties die zich bezighouden met eerlijk en gelijk onderwijs moeten nu hun kans grijpen om zoveel mogelijk hun boodschap uit te dragen en de hervormers te beïnvloeden. Alleen als iedereen meedoet in dit proces van hervorming kan men tot een nieuw systeem komen waar iedereen het mee eens kan zijn. De uitdagingen zijn groot, maar in de toekomst is er plaats voor een onderwijssysteem waarin iedereen gelijk is, of in ieder geval gelijker dan nu.


Ben jij al #GEOGRAAF? Met dit abonnement krijg je een aantal extra diensten en een speciaal voor ons ontworpen katoenen tas voor slechts 1 euro per maand. Meer info vind je hier.


Caius studeerde van 2012 tot 2016 Sociale Geografie aan de Universiteit van Amsterdam met de specialisatie Internationale Ontwikkelingsstudies. Tijdens deze bachelor heeft hij een Minor Educatie gevolgd. Momenteel volgt hij de master International Development Studies aan de Universiteit van Amsterdam. Heb je een vraag voor Caius? Vraag zijn contactgegevens aan via het onderstaand formulier.

 

1 Comment

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s